Ana içeriğe atla
EN

UYGULAMALI DAVRANIŞ ANALİZİ

Ders
OZEG205 - UYGULAMALI DAVRANIŞ ANALİZİ
Bölüm
Özel Eğitim Öğretmenliği - Türkçe - Lisans
Ders Tipi
Ders
Durum
Zorunlu
Dil
Türkçe
Kredi
4
AKTS
5
T+P+L
3 + 2 + 0
Ders Koordinatörleri
Yrd. Doç. Dr. Abbas HADIZADEH
Ön Koşul
-
Anahtar Sözcükler

Ders Açıklaması

Uygulamalı davranış analizinin (UDA) temel amacı, hedef davranış belirleyebilme, davranışsal amaç yazabilme, veri toplama yöntemlerini kullanabilme; davranış değiştirme planı hazırlayabilme ve uygulayabilme becerisi kazandırmaktır. Öğrenme kuramları, uygulamalı davranış analizinin özellikleri, problem davranışların işlevinin belirlenmesi, hedef davranışı belirlemesi, hedef davranışın dolaylı değerlendirilmesi-anektod kaydı, hedef davranışın dolaylı değerlendirilmesi-anektod kaydı, hedef davranşın doğrudan değerlendirilmesi: yazılı kayıtların analizi, somut ürünlerin gözlenmesi, hedef davranşın doğrudan değerlendirilmesi: davranış örneklerinin gözlenmesi, hedef davranşın doğrudan değerlendirilmesi: davranış örneklerinin gözlenmesi, kazandırılacak uygun davranışın belirlenmesi, ,uygun davranışları arttırma teknikleri, uygun olmayan davranışları azaltma teknikleri, örnek uygulamalarla birleştirilip konular işlenecektir. UDA, pekiştireç çeşitleri ve kullanımı; sembol pekiştirme; yeni davranışların kazandırılmasında ilkeler ve işlem süreçleri; davranış azaltma ilkeleri ve işlem süreçleri; ayrımlı pekiştirme: sönme, tepkinin bedeli; genellemenin sağlanması; UDA ve tek denekli araştırma yöntemlerini de kapsamaktadır.

UYGULAMALI DAVRANIŞ ANALİZİ

Değerlendirme Araçları (Aktif Dönem)

Değerlendirme öğesi tanımlanmamış.

Ders çıktıları

  1. 01 Uygulamalı davranış analizini ve özelliklerini açıklar.
  2. 02 Davranışa ilişkin veri toplama yöntemlerini karşılaştırır.
  3. 03 Davranışsal amaç yazar.
  4. 04 UDA´ya dayalı öğretim yöntemlerini tartışır.
  5. 05 UDA'ya dayalı davranış değiştirme tekniklerini analiz eder.
  6. 06 UDA'ya dayalı davranış değiştirme planı oluşturur.
  7. 07 UDA´ya dayalı davranış değiştirme planlarını analiz eder.

Ders Müfredatı

Hafta Konu
Hafta 1 Uygulamalı davranış analizi: Tanim, tarihçe ve özellikleri
Hafta 2 Davranış hakkında bilgi toplama ve hedef davranış belirleme süreci
Hafta 3 Kayıt teknikleri
Hafta 4 Pekiştirme
Hafta 5 Davranış öncesi uyarlamalar
Hafta 6 Zincirleme
Hafta 7 Şekil verme
Hafta 8 Vize Sınavı
Hafta 9 İzlerlik sözleşmesi
Hafta 10 Sembol pekiştirme
Hafta 11 Ayrımlı pekiştirme, sönme ve diğer davranış azaltma teknikleri
Hafta 12 Uygun olmayan davranışların önlenmesine ilişkin müdahaleler
Hafta 13 Davranış değiştirme planlarının hazırlanması
Hafta 14 Tek denekli araştırmalar
Hafta 15 Final Sınavı

Referans Kitaplar & Ders Materyalleri

  1. 01 Hakan Sarı, (2018). Uygulamalı Davranış Analizi (Eğitimciler için) (çev. Alberto, P. A. and Troutman, A. C.). Ankara: Nobel Yayıncılık.
  2. 02 Dilek Erbaş & Şerife Yücesoy-Özkan, (2017). Uygulamalı Davranış Analizi. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
  3. 03 Elif Tekin-İftar (2014). Uygulamalı Davranış Analizi. (Ankara: Vize Yayıncılık).
  4. 04 Sezgin Vuran (Ed.) (2018). Uygulamalı Davranış Analizi. Ankara: Eğiten Kitap.

Ders Çıktıları

  1. L01 1.Uygulamalı davranış analizinin temellerini, tarihçesini, özelliklerini ve ilkelerini açıklar. (4) SOLO 4
  2. L02 2. Davranış hakkında veri toplamanın önemini ve hedef davranış belirleme sürecini açıklar. (4) SOLO 4
  3. L03 3.Davranışa ilişkin veri toplama için kullanılan kayıt tekniklerini sınıflandırır. (3) SOLO 3
  4. L04 4.Öğrenmenin aşamalarına göre hedef davranış yazar. (2) SOLO 2
  5. L05 5. Problem davranışların olası nedenlerini açıklar. (4) SOLO 4
  6. L06 6.UDA'ya dayalı uygun davranış kazandırma ve arttırma tekniklerini açıklar. (4) SOLO 4
  7. L07 7.UDA'ya dayalı uygun olmayan davranışları ortadan kaldırma ve azaltma tekniklerini açıklar. (4) SOLO 4
  8. L08 8.UDA´ya dayalı davranış değiştirme planlarını analiz eder. (4) SOLO 4
  9. L09 9. Problem davranışların önlenmesine ilişkin yapılan uyarlama ve uygulamaları açıklar. (4) SOLO 4
  10. L10 10. Tek denekli araştırmalar ve uygulamalı davranış analizi arasındaki ilişkiyi açıklar. (4) SOLO 4

Program Çıktıları

  1. P01 Özel eğitim, öğretmenlik mesleği, genel kültür ve temel bilimlerle ilgili güncel bilgileri tanımlar.
  2. P02 Öğrencilerinin seviyesini öğretime başlamadan önce değerlendirip, sonuçları veli ve yöneticilerle paylaşır; bu sonuçlara göre bireyselleştirilmiş eğitim planı hazırlayıp kullanır.
  3. P03 Alanıyla ilgili sahip olduğu bilgi ve becerileri yasal ve etik kurallar çerçevesinde mesleğinde ve günlük yaşantısında kullanır.
  4. P04 Alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini kullanabilir. (European Computer Driving License”, Advanced Level).
  5. P05 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili uygulamalarda öngörülemeyen durumlarla karşılaştığında çözüm önerileri geliştirir.
  6. P06 Öğrenmeyi öğrenme, öz-düzenleme, eleştirel düşünme, yaratıcı düşünme becerilerini amacına yönelik kullanır.
  7. P07 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili bilimsel ürünleri inceler ve/veya yeni ürünler ortaya koyar.
  8. P08 Yaşam boyu öğrenmeye karşı olumlu tutum ve davranışlar sergileyerek alanıyla ilgili seminer, konferans, çalıştay vb. çalışmalara katılır.
  9. P09 Özel eğitim ve öğretmenlik mesleğiyle ilgili bilgileri yeni gelişmeleri takip edip, meslektaşlarıyla ortak çalışabilir.
  10. P10 Bir yabancı dili kullanarak alanındaki bilgileri izleyebilme ve meslektaşları ile iletişim kurabilir (European Language Portfolio Global Scale”, Level B1).
  11. P11 Özel eğitim çalışmalarında öğrencilerin yaşadığı çevrenin sosyo-kültürel ve ekonomik özelliklerine göre plan ve projeler hazırlayıp, uygular ve yönetir. Sonuçları ilgili kişi ve kurumlarla paylaşır.
  12. P12 Özel gereksinimi olan bireyler, aileleri ve diğer uzmanlar ile çalışma konusunda etkili iletişim becerilerini kullanır.
  13. P13 Yetersizlik gösteren öğrencilere iletişim ve sosyal becerileri kazandırabilme ve onların sosyal kabulünü artırabilme konusunda sahip olduğu bilgi ve becerileri verimli şekilde kullanır.
  14. P14 Sosyal hakların evrenselliği, sosyal adalet, kalite kültürü ve kültürel değerlerin korunması ile çevre koruma, iş sağlığı ve güvenliği konularında yeterli bilince sahip olup, bu değerleri mesleğinde ve günlük yaşantısında kullanır.
  15. P15 Öğrencilerin tüm özellikleri (ek tanısı, sağlık problemleri vb.) ve ihtiyaçları doğrultusunda düzenlemeler yapar.

Pç-Dç Matrisi

ÖÇ P01 P02 P03 P04 P05 P06 P07 P08 P09 P10 P11 P12 P13 P14 P15 Ortalama
L01 5 3 4 1 3 2 5 2 2 1 1 2 5 3 5 2.93
L02 3 3 4 1 3 2 4 1 1 1 2 1 5 2 5 2.53
L03 3 5 2 1 3 3 4 2 2 1 2 2 5 2 5 2.8
L04 2 5 5 1 2 1 5 1 2 1 1 1 5 3 5 2.67
L05 2 4 3 1 4 2 3 1 1 1 2 1 5 2 5 2.47
L06 2 4 3 1 3 1 5 1 1 1 4 2 5 1 5 2.6
L07 2 4 3 1 2 1 5 1 2 1 3 2 5 1 5 2.53
L08 2 5 4 1 2 1 4 1 1 1 5 3 5 2 5 2.8
L09 2 5 2 1 2 1 3 1 3 1 3 2 5 3 5 2.6
L10 1 2 1 1 2 2 5 3 4 1 4 1 5 1 5 2.53