TÜRK DİLİ TARİHİ
- Ders
- TDED222 - TÜRK DİLİ TARİHİ
- Bölüm
- Türk Dili ve Edebiyatı - Türkçe - Lisans
- Ders Tipi
- Ders
- Durum
- Zorunlu
- Dil
- Türkçe
- Kredi
- 3
- AKTS
- 0
- T+P+L
- 3 + 0 + 0
- Ders Koordinatörleri
- -
- Ön Koşul
- -
- Anahtar Sözcükler
Ders Açıklaması
Türk dilinin yazılı ilk kaynaklarını kapsayan Köktürkçeden itibaren bugünkü yazı dillerinin oluşumuna kadar devam eden süreç hakkında genel taslağın sunumuyla derse başlanacak. Köktürk öncesi döneme ait dil verileri sunan birtakım kaynaklar üzerinde durulacak, Runik alfabe ve diğer yazı sistemleriyle yazılmış en eski Türkçe metinler üzerinde araştırma tarihi irdelenecek. Költigin, Bilge Kağan ve Tonyukuk yazıtlarının genel içeriğini tanıtacak mahiyette metin okumaları yapılacak. Uygur Türkleri’nde edebî türlerin tanıtımıyla devam edilen aşamada, dilde görülen ilk değişmeler aktarılacak. Karahanlı ve onu takip eden Harezm sahasında alfabe değişimi ve dildeki değişmelerin bugünkü çağdaş lehçelerin oluşumundaki etkileri çözümlenecek metinler vasıtasıyla belirlenecek. Çağatay sahasının temel kaynakları ve araştırma tarihine giriş yapılarak Doğu ve Batı Türkçesinin yapısal farkları tartışılacak.
TÜRK DİLİ TARİHİ
Değerlendirme Araçları (Aktif Dönem)
Değerlendirme öğesi tanımlanmamış.
Ders çıktıları
- 01 Türk dili, tarihi ve kültürü konularında temel bilgileri listeler.
- 02 Türkçenin dünya dilleri arasındaki yerini, tarihî devrelerini birbirinden ayırabilir.
- 03 Türk dilinin dönemler arası evrelerini karşılaştırabilir.
- 04 Türk dili tarihinin temel kaynaklarını inceler ve tanıtıcı şekilde açıklar.
Ders Müfredatı
| Hafta | Konu |
|---|---|
| Hafta 1 | Türk dilinin doğuş ve türeme meselesi. |
| Hafta 2 | Türk dilinin dönemleri// Türk dillerinin tasnifi. |
| Hafta 3 | Proto-Türkçe Dönemi// İlk Türkçe Dönemi. |
| Hafta 4 | Eski Türkçe Dönemi: Göktürkler ve Orhun Abideleri Köl Tigin ve Bilge Kağan Yazıtları |
| Hafta 5 | Eski Türkçe Dönemi: Göktürkler ve Orhun Abideleri Tonyukuk Yazıtı |
| Hafta 6 | Eski Türkçe Dönemi: Uygur Türkleri ve eserleri (Maniheist Dönem). |
| Hafta 7 | Eski Türkçe Dönemi: Uygur Türkleri ve eserleri (Budist Dönem). |
| Hafta 8 | Eski Türkçe Devresi Dil Özelliklerinin Karşılaştırılması. |
| Hafta 9 | Ara Sınav |
| Hafta 10 | Karahanlı Devresi Dil Özellikleri ve Devrenin Dönemlendirilmesinde Tartışmalar |
| Hafta 11 | Karahanlı Sahası Eserleri Üzerinde İnceleme |
| Hafta 12 | Harezm Sahası Eserleri ve Devrenin Ayırıcı Dil Özellikleri |
| Hafta 13 | Harezm Sahası Eserleri ve Devrenin Ayırıcı Dil Özellikleri |
| Hafta 14 | Kıpçak Sahası Eserleri ve Devrenin Ayırıcı Dil Özellikleri |
| Hafta 15 | Final |
Referans Kitaplar & Ders Materyalleri
- 01 Akar, Ali (2003) Türk Dili Tarihi, İstanbul: Ötüken Yayınları.
- 02 Ercilasun, Ahmet Bican (2007) Türk Dili Tarihi, Ankara: Akçağ Yayınları.
- 03 Caferoğlu, Ahmet (2000) Türk Dili Tarihi, 4.baskı, İstanbul-Bursa: Alfa Yay.
- 04 Saadet, Çağatay (1950)Türk Lehçeleri Örnekleri I, Ankara: TTK.
Ders Çıktıları
- L01 Türk dili, tarihi ve kültürü konularında temel bilgileri listeleyebileceklerdir. SOLO 3
- L02 Türkçenin dünya dilleri arasındaki yerini, tarihî devrelerini birbirinden ayırabileceklerdir. SOLO 4
- L03 Türk dilinin dönemler arası evrelerini karşılaştırabileceklerdir. SOLO 4
- L04 Türk dili tarihinin temel kaynaklarını inceleyebilecek ve tanıtıcı şekilde açıklayabileceklerdir. SOLO 4
Program Çıktıları
- P01 1. Öğrenciler, Türk ve dünya mutfağını ve bu mutfaklarla ilgili teknikleri tanıyabilecektir.
- P02 2. Öğrenciler, Türk mutfağının keşfedilmesine ve korunmasına katkıda bulunabilecektir.
- P03 3. Öğrenciler, küresel ölçekte zengin Türk mutfağının tanıtılmasına katkıda bulunabilecektir.
- P04 4. Öğrenciler, sağlık ve güvenlik protokollerini çalışmalarının odak noktası olarak içselleştirebilecektir.
- P05 5. Öğrenciler ulusal ve uluslararası ölçekte rekabet edebilecektir.
- P06 6. Öğrenciler, hammaddeden çatala kadar kalite ve yüksek standartları takip edebilecektir.
- P07 7. Öğrenciler, yiyecek ve içecek hizmet etkinliklerini organize edebilecek ve yönetebilecektir.
- P08 8. Öğrenciler, takım kurma, sorumluluk alma ve örgütsel hiyerarşiye uyma becerilerini geliştirebilecektir.
- P09 9. Öğrenciler, ulusal ve uluslararası mutfakların temel ilkelerini benimseyip uygulayabilecektir.
- P10 10. Öğrenciler, yiyecek-içecek maliyet kontrol yöntemlerini uygulayabilecektir.
- P11 11. Öğrenciler, mesleki uygulamalardaki sorunları belirleme ve çözme becerilerini geliştirebilecektir.
- P12 12. Öğrenciler, mesleki süreçleri planlayıp sürdürebilir.
- P13 13. Öğrenciler, girişimcilik yeteneği kazanabilecek ve geliştirebilecektir.
- P14 14. Öğrenciler, sosyal ve etik sorumlulukları tanıma ve uygulama becerilerini geliştirebilecektir.
- P15 15. Öğrenciler temel düzeyde bir yabancı dil bilgisine sahip olacaktır.
Pç-Dç Matrisi
| ÖÇ | P01 | P02 | P03 | P04 | P05 | P06 | P07 | P08 | P09 | P10 | P11 | P12 | P13 | P14 | P15 | Ortalama |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| L01 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L02 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L03 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L04 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |