YAPAY ZEKA FARKINDALIĞI
- Ders
- APSC123 - YAPAY ZEKA FARKINDALIĞI
- Bölüm
- Yönetim Bilişim Sistemleri - İngilizce - Lisans
- Ders Tipi
- Online Ders
- Durum
- Zorunlu
- Dil
- İngilizce
- Kredi
- 3
- AKTS
- 6
- T+P+L
- 0 + 0 + 3
- Ders Koordinatörleri
- Yrd. Doç. Dr. Kian JAZAYERI
- Ön Koşul
- -
- Anahtar Sözcükler
Ders Açıklaması
Bu ders, Yapay Zeka'ya (AI) erişilebilir ve ilgi çekici bir giriş sunarak temel kavramlarına, gerçek dünya uygulamalarına ve toplum üzerindeki daha geniş etkisine odaklanıyor. Tüm akademik geçmişlerden gelen öğrenciler, Yapay Zeka’nın günlük yaşam üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde inceleyeceklerdir. Özellikle eğitim alanındaki uygulamalar, dil öğreniminde kullanılan akıllı platformlar (örneğin Duolingo) ve yapay zekâ destekli sınıf içi ödevler gibi konulara özel önem verilecektir. Ders, AI ajanlarının ders verme, içerik oluşturma ve kişiselleştirilmiş öğrenme desteği gibi alanlarda giderek daha fazla nasıl kullanıldığını vurgular. Gerçek örnekler aracılığıyla öğrenciler, AI'nın potansiyeli ve sınırlamaları hakkında bilgi edinirken, aynı zamanda adalet, gizlilik ve sorumlu kullanım gibi temel etik sorunları da anlayacaklardır.
YAPAY ZEKA FARKINDALIĞI
Değerlendirme Araçları (Aktif Dönem)
| Öğe | Tür | Ağırlık (%) |
|---|---|---|
| Final Exam | Final | 40 |
| Midterm Exam | Ara Sınav | 30 |
| Homework 1 | Ödev | 15 |
| Homework 2 | Ödev | 15 |
| Toplam | 100 | |
Ders çıktıları
Henüz ders çıktısı tanımlanmamış.
Ders Müfredatı
| Hafta | Konu |
|---|---|
| Hafta 1 | What is AI? (ANI vs AGI, Machine Learning, Data, Why Now?) |
| Hafta 2 | How AI Works in Practice (Machine Learning basics, examples, what AI can/can’t do) |
| Hafta 3 | Building AI Projects (workflow, selecting use cases, data importance) |
| Hafta 4 | Building AI in Organizations (AI strategy, roles in AI teams, pilot projects) |
| Hafta 5 | Generative AI Introduction (LLMs, image/audio/video generation, prompting) |
| Hafta 6 | Generative AI in Practice (software applications, RAG, fine-tuning, cost of AI) |
| Hafta 7 | Generative AI and Business (automation vs. augmentation, job task analysis) |
| Hafta 8 | Midterm Examination |
| Hafta 9 | AI and Society (AI hype, limitations, bias, adversarial attacks) |
| Hafta 10 | AI Ethics and Responsible AI |
| Hafta 11 | AI and Future of Work (jobs at risk, new opportunities, skills needed), The Future of AI (speculative futures, opportunities, risks, AGI debates) |
| Hafta 12 | AI in Daily Life (healthcare, education, governance, developing economies) |
| Hafta 13 | Policy and Regulation (global perspectives, EU AI Act, governance frameworks) |
| Hafta 14 | Philosophy of Artificial Intelligence |
| Hafta 15 | Final Exam |
Referans Kitaplar & Ders Materyalleri
- 01 Philip C. Jackson, Introduction to Artificial Intelligence, Third Edition, Dover Publications, 2019.
Ders Çıktıları
- L01 Temel yapay zeka kavramlarını tanımlamak, ince yapay zeka ile genel yapay zeka arasındaki farkı açıklamak ve yapay zekanın sektörleri neden dönüştürdüğünü anlatmak. SOLO 3.3
- L02 Yapay zekanın temel yeteneklerini ve sınırlamalarını açıklamak ve yapay zeka otomasyonuna uygun görevleri belirlemek. SOLO 2.5
- L03 Yapay zekâ projelerinin nasıl yapılandırıldığını açıklamak ve yapay zekânın iş ve organizasyonel dönüşümdeki rolünü kavramak. SOLO 3.3
- L04 Organizasyonların yapay zekayı nasıl benimsediğini analiz etmek, yapay zeka dönüşümündeki rolleri belirlemek ve yapay zekanın çeşitli mesleklerdeki görevleri destekleme veya otomatikleştirme potansiyelini değerlendirmek. SOLO 3.7
- L05 Üretken yapay zeka kavramlarını açıklamak, yönlendirme, ince ayar ve RAG arasındaki farkları belirlemek ve yaygın uygulamaları (metin, görüntü, ses) örneklerle göstermek. SOLO 3.7
- L06 Yapay zekanın sınırlılıklarını, önyargı kaynaklarını ve düşmanca manipülasyondan kaynaklanan riskleri tanımak ve adalet, şeffaflık, gizlilik ve sorumlu yapay zeka yönergelerini tartışmak. SOLO 3.5
- L07 Yapay zekanın işler, işgücü geçişleri ve gelecekteki beceri gereksinimleri üzerindeki etkisini değerlendirmek ve eğitim, sağlık ve yönetim gibi sektörlerdeki etkilerini analiz etmek. SOLO 4.5
- L08 Yapay zekâ düzenlemesine yönelik farklı yaklaşımları açıklamak, politika çerçevelerini değerlendirmek ve olası yapay zekâ gelecekleri ile bunların etik ve sosyal sonuçları üzerine eleştirel bir şekilde düşünmek. SOLO 4.75
- L09 Yapay Zeka Felsefesini Açıklamak ve Değerlendirmek SOLO 4.5
Program Çıktıları
- PÇ1 — Tarih, Kuram ve Eleştirel Sorgulama PÇ1.1 Mimarlık Tarihyazımı ve Kuramsal Çerçeveler Mimarlık tarihini ve kuramsal çerçeveleri araştırma, yorumlama ve eleştirel olarak değerlendirme; bunların mimari düşünce, uygulama ve tasarım yaklaşımları üzerindeki etkilerini ortaya koyma becerisi gösterir.
- PÇ1 — Tarih, Kuram ve Eleştirel Sorgulama PÇ1.2 Sosyo-Kültürel Bağlam ve Toplum Analyze the relationships between architecture, society, culture, and social change and evaluate their influence on spatial practices.
- PÇ1 — Tarih, Kuram ve Eleştirel Sorgulama PO1.3 Eleştirel sorgulamalar geliştirir ve mimari fikir, süreç ve sonuçları ilgili kanıtlar ve analitik yöntemler kullanarak değerlendirir.
- PO1 — Tarih, Kuram ve Eleştirel Sorgulama PÇ1.4 Akdeniz ve Ada Bölgeselciliği Akdeniz ve ada bağlamlarının mimari, çevresel, kültürel ve sosyo-mekânsal özelliklerini analiz eder ve bölgesel bilgiyi mimari tasarıma entegre eder.
- PÇ2 — Tasarım Düşüncesi, Araştırma ve Yenilikçilik PÇ2.1 Analitik Tasarım Düşüncesi ve Fikir Geliştirme Mimari problemleri tanımlamak ve alternatif tasarım kavramları üretmek için analitik ve yaratıcı tasarım düşüncesi süreçlerini uygular.
- PÇ2 — Tasarım Düşüncesi, Araştırma ve Yenilikçilik PÇ2.2 Tasarım Yoluyla Araştırma Yöntemleri Sistematik sorgulama, deneysel çalışma ve yinelemeli tasarım geliştirme yoluyla tasarım yoluyla araştırma yöntemlerini uygular.
- PÇ2 — Tasarım Düşüncesi, Araştırma ve Yenilikçilik PÇ2.3 İleri Tasarım Sentezi ve Problem Çözme Bağlamsal, işlevsel, teknik, çevresel ve kullanıcı gereksinimlerini sentezleyerek karmaşık mimari problemleri çözer.
- PÇ2 — Tasarım Düşüncesi, Araştırma ve Yenilikçilik PÇ2.4 Yenilikçilik ve Spekülatif Deneysel Yaklaşımlar Gelişen kavram, teknoloji, malzeme ve süreçleri deneyerek yenilikçi ve spekülatif mimari öneriler geliştirir.
- PO3 — Temsil ve İletişim PÇ3.1 Analog ve Grafik Temsil Mimari fikirleri, mekânsal ilişkileri ve teknik bilgileri aktarmak için uygun analog ve grafik temsil tekniklerini uygular.
- PÇ3 — Temsil ve İletişim PÇ3.2 Dijital Medya ve Bilişim Mimari tasarımları geliştirmek, analiz etmek ve ifade etmek için dijital modelleme, hesaplamalı tasarım ve görselleştirme araçlarını uygular.
- PÇ3 — Temsil ve İletişim PÇ3.3 Retorik İletişim (Sözlü, Yazılı ve Görsel) Mimari kavramları, tasarım argümanlarını, araştırma bulgularını ve mesleki önerileri açık ve etkili biçimde ifade eder.
- PO3 — Temsil ve İletişim PÇ3.4 Yapay Zekâ Destekli Görselleştirme ve Gelişen Medya Mimari görselleştirme, temsil, iletişim ve tasarım araştırma süreçlerini geliştirmek amacıyla yapay zekâ ve gelişen medya teknolojilerini uygular.
- PO4 — Bağlam, Arazi ve İnsan Odaklı Tasarım PÇ4.1 Kapsamlı Arazi ve İklim Analizi Fiziksel, çevresel, iklimsel, topoğrafik ve altyapısal arazi koşullarını analiz eder ve bulguları mimari tasarım kararlarına dönüştürür.
- PÇ4 — Bağlam, Arazi ve İnsan Odaklı Tasarım PÇ4.2 Sosyo-Kültürel Bağlamsallaştırma Bir bağlamın sosyo-kültürel, tarihsel ve mekânsal özelliklerini değerlendirir ve bağlamsal bilgiyi tasarım stratejilerine dahil eder.
- PÇ4 — Bağlam, Arazi ve İnsan Odaklı Tasarım PÇ4.3 İnsan Odaklı Tasarım ve Davranış Haritalama Kullanıcı gereksinimlerine ve mekânsal deneyime duyarlı çevreler geliştirmek amacıyla insan odaklı tasarım ve davranış
- PÇ5 — Çevresel Sorumluluk ve Kapsayıcı Tasarım PÇ5.1İklim Dirençliliği ve Çevresel Sorumluluk İklimsel riskleri ve çevresel koşulları değerlendirerek iklim dirençliliğini ve çevresel performansı geliştiren stratejiler oluşturur.
- PÇ5 — Çevresel Sorumluluk ve Kapsayıcı Tasarım PO5.2 Kapsayıcı Tasarım ve Evrensel Erişilebilirlik Erişilebilir ve eşitlikçi mimari çevreler oluşturmak için kapsayıcı ve evrensel tasarım ilkelerini uygular.
- PÇ5 — Çevresel Sorumluluk ve Kapsayıcı Tasarım PO5.3 Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarının (SKA) Entegrasyonu İlgili Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarını mimari tasarım, değerlendirme ve karar verme süreçlerine entegre eder.
- PÇ6 — Yapı Teknolojisi ve Performansı PO6.1 Tektonik Malzeme ve Birleşim Sistemleri Yapı malzemeleri ve tektonik birleşim sistemlerinin özelliklerini, performansını ve kullanımını mimari tasarım ve yapım süreçleriyle ilişkili olarak değerlendirir.
- PÇ6 — Yapı Teknolojisi ve Performansı PÇ6.2 Taşıyıcı Sistem Mantığı Yapısal ilkeleri, yük aktarım yollarını, malzeme davranışını ve taşıyıcı sistemleri mimari tasarım çözümleri içinde analiz eder ve bütünleştirir.
- PÇ6 — Yapı Teknolojisi ve Performansı PÇ6.3 İleri Yapı Kabuğu Sistemleri ve Yapı Fiziği Çevresel ve enerji performansını geliştirmek amacıyla ileri yapı kabuğu sistemlerini ve yapı fiziği ilkelerini değerlendirir.
- PÇ6 — Yapı Teknolojisi ve Performansı PÇ6.4 Yapay Zekâ Destekli ve Simülasyon Tabanlı Performans Analizi Bina performansını değerlendirmek ve optimize etmek amacıyla simülasyon, hesaplamalı analiz ve yapay zekâ araçlarını uygular.
- PÇ7 — Sağlık, Güvenlik ve Dirençlilik PÇ7.1Can ve Yangın Güvenliği Can ve yangın güvenliği ilkelerini, yönetmeliklerini ve stratejilerini mimari projelere uygular.
- PÇ7 — Sağlık, Güvenlik ve Dirençlilik PÇ7.2 Deprem ve Afet Dirençliliği Deprem ve afetlere ilişkin riskleri değerlendirir ve dirençlilik stratejilerini mimari ve yapısal tasarım kararlarına entegre eder.
- PÇ7 — Sağlık, Güvenlik ve Dirençlilik PO7.3 Çevresel Sağlık ve Mekânsal İyi Oluş İç çevre kalitesi, kullanıcı sağlığı, konfor ve mekânsal iyi oluş arasındaki ilişkileri değerlendirir.
- PÇ8 — Programlama, Mevzuat ve Uygulanabilirlik PÇ8.1Veriye Dayalı Mimari Programlama Kullanıcı, işlevsel, mekânsal ve bağlamsal verileri analiz ederek proje gereksinimlerine yanıt veren mimari programlar oluşturur.
- PÇ8 — Programlama, Mevzuat ve Uygulanabilirlik PÇ8.2 Mevzuata Uygunluk ve İmar Düzenlemeleri Planlama mevzuatını, yapı yönetmeliklerini, erişilebilirlik gerekliliklerini ve mesleki standartları mimari projelere uygular.
- PÇ8 — Programlama, Mevzuat ve Uygulanabilirlik PÇ8.3 Ekonomik Uygulanabilirlik ve Yaşam Döngüsü Maliyetleri Mimari karar verme süreçlerinde proje uygulanabilirliğini, kaynak gereksinimlerini, yaşam döngüsü maliyetlerini ve ekonomik etkileri değerlendirir.
- PÇ9 — Kapsamlı Tasarım ve Sistem Entegrasyonu PÇ9.1Çoklu Sistem Entegrasyonu ve Sentezi Mimari, yapısal, çevresel, malzeme, bina servisleri, yapı kabuğu ve mevzuat sistemlerini kapsamlı tasarım çözümlerinde bütünleştirir.
- PÇ9 — Kapsamlı Tasarım ve Sistem Entegrasyonu PÇ9.2 Performansa Dayalı Tasarım Geliştirme Çevresel, teknik, işlevsel ve kullanıcı odaklı performans kriterlerine dayalı mimari çözümler geliştirir ve değerlendirir.
- PÇ10 — Miras, Koruma ve Toplum PÇ10.1 Kültürel ve Yerel Mimari Miras Farkındalığı Kültürel, tarihsel ve yerel mimari mirası analiz eder ve çağdaş bağlam içindeki önemini değerlendirir.
- PÇ10 — Miras, Koruma ve Toplum PÇ10.2 Koruma Kuramı ve Uyarlanabilir Yeniden Kullanım Koruma ilkelerini ve uyarlanabilir yeniden kullanım stratejilerini mevcut yapılar ve çevreler üzerinde uygular.
- PÇ10 — Miras, Koruma ve Toplum PÇ10.3 Toplumsal Etki ve Katılımcı Tasarım Toplumsal gereksinimleri, paydaş görüşlerini ve katılımcı süreçleri mimari tasarım ve karar verme süreçlerine entegre eder.
- PÇ11 — Mesleki Uygulama, Etik ve Yenilikçilik PÇ11.1 Yasal ve Sözleşmesel Çerçeveler Yasal, sözleşmesel, mevzuata ilişkin ve mesleki gereklilikleri mimarlık uygulaması ve proje yürütme süreçlerine uygular.
- PO11 — Mesleki Uygulama, Etik ve Yenilikçilik PO11.2 Etik Sorumluluk ve Mesleki Etik Kuralları Mimarlık pratiğinde etik sorumlulukları, mesleki etik kurallarını, kamu yararını ve paydaş haklarını değerlendirir.
- PÇ11 — Mesleki Uygulama, Etik ve Yenilikçilik PÇ11.3 Mimarlık Pratiğinde Yenilikçilik Yenilikçiliğin, gelişen teknolojilerin ve değişen mesleki uygulamaların çağdaş mimarlık pratiğindeki rolünü açıklar.
- PÇ12 — İş Birliği, Yönetim ve Yaşam Boyu Öğrenme PÇ12.1Disiplinlerarası İş Birliği ve Liderlik Mimari proje ortamlarında disiplinlerarası iş birliği, iletişim, koordinasyon ve liderlik becerilerini etkili biçimde gösterir.
- PÇ12 — İş Birliği, Yönetim ve Yaşam Boyu Öğrenme PÇ12.2 Proje Yönetimi ve İdare Proje yönetimi, organizasyon, zamanlama, dokümantasyon ve idari ilkeleri mimari projelere uygular.
- PÇ12 — İş Birliği, Yönetim ve Yaşam Boyu Öğrenme PÇ12.3Yaşam Boyu Öğrenme ve Dijital Ortak Çalışma Ortamları Sürekli mesleki gelişimi ve mimarlık pratiğini desteklemek amacıyla yaşam boyu öğrenme stratejileri geliştirir ve dijital ortak çalışma ortamlarını kullanır.
Pç-Dç Matrisi
| ÖÇ | Ortalama | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| L01 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L02 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L03 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L04 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L05 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L06 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L07 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L08 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |
| L09 | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - | - |